Reactie van SP op "Het ESM-verdrag"

Als SP zijn we tegenstander van het ESM-verdrag. Dat verdrag creëert een permanent fonds om toekomstige financiële crisissen te bezweren, terwijl we het niet eens zijn met hoe dat nu gebeurt. Daarnaast heeft Nederland niet altijd een veto bij uitgaven van het fonds en verliest dus de controle over haar eigen geld. Een motie die mede door ons is ingediend om ten allen tijden het veto te behouden, is door een meerderheid van de Tweede Kamer verworpen.

De SP was tegen de steun die vorig jaar gegeven is en is tegen een nieuwe steunronde voor Griekenland. Niet omdat de SP onder alle omstandigheden tegen steun aan Griekenland is, maar omdat de Griekse schuld onhoudbaar hoog is. Het geld dat wij uitlenen zal Griekenland nooit terug kunnen betalen. Eerst zal de schuld deels afgeschreven moeten worden, hierdoor gaan banken en andere financiële instellingen ook een deel van de rekening betalen. Op die manier krijgt Griekenland meer lucht om orde op zaken te stellen, want er zal hoe dan ook iets gedaan moeten worden aan de verlammende corruptie en de massale belastingontduiking door midden- en hogere inkomens. De huidige aanpak zorgt er alleen maar voor dat de Griekse economie krimpt en daardoor lopen de belastinginkomsten verder terug. Ondertussen wordt met het geld de Europese banken en financiële sector overeind gehouden en kunnen zij hun Griekse staatsobligaties van de hand doen. Daarmee komen de kosten van een faillissement van Griekenland met de dag meer op het bordje van de gewone burger terecht.

De zogenaamde schuldencrisis in de eurozone is namelijk nog steeds dezelfde bankencrisis die sinds 2008 voortwoekert. Zo had Ierland een van de laagste staatschulden in Europa totdat het enkele banken moest redden. Ook een land als Spanje dat onder druk staat van de financiële markten kent op dit moment een lagere staatsschuld dan Nederland. Alleen omdat ze mogelijk haar bankensector moet redden, wordt het land gezien als minder betrouwbaar. Echter een hervorming van de bankensector, zoals de SP destijds heeft voorgesteld (http://www.sp.nl/service/rapport/081027_ludkcrisis.pdf), heeft nog steeds niet plaatsgevonden. In plaats daarvan maakt steun van Europese overheden het mogelijk, zoals straks via het ESM, dat hun verliezen op de Europese belastingbetaler worden afgewenteld. Dat terwijl hun winsten en bonuscultuur niet worden aangepakt. Ook de speculatie op de financiële markten zijn niet verder aan banden gelegd, zoals we als SP willen (http://www.sp.nl/europa/downloads/SP_Europees-actieplan-tegen-speculatie_01092011.pdf). Dit zorgt ervoor dat landen als Spanje en Italië kunnen dwingen steeds hogere rentes te betalen voor hun leningen. Doordat de ECB deze obligaties nu massaal opkoopt, wordt de speculatie iets getemperd, maar komen wel steeds meer van deze obligaties via de ECB in handen van de eurolanden. Daarmee worden alle eurolanden afhankelijk van elkaars staatsschuld; dat willen we niet.

Het ESM-verdrag wordt binnenkort ter goedkeuring aan de Tweede Kamer voorgelegd. Het verdrag heeft wat wijzigingen ondergaan en de definitieve versie is pas deze week ondertekend. Vanwege bovenstaande reden zullen we tegen het verdrag stemmen. Er worden ook andere argumenten aangevoerd om tegen het ESM-verdrag te stemmen, waaronder in een filmpje die ons via vele mails (heeft) bereikt. We willen erop wijzen dat niet alle beweringen die daarin worden gedaan, geheel waar zijn. Zo is het straks niet zo dat een stel bureaucraten zelfstandig geld kunnen opeisen van lidstaten. Het bestuur van het ESM zal namelijk volgens afspraak bestaan uit de ministers van Financiën of hun plaatsvervangers. Lidstaten kunnen op elk moment hun afgevaardigde vervangen. De Nederlandse regering zal zich dus ten allen tijden moeten verantwoorden indien ze al dan niet instemt met een hulppakket of ophoging van de eigen middelen. Voor ophoging van kapitaal is altijd unanimiteit vereist en we gaan ons ervoor inzetten dat de Tweede Kamer het instemmingsrecht krijgt over besluiten om de omvang van het ESM te vergroten. Dat de beweringen niet allemaal waar zijn zal er echter niets veranderen dat we tegen het ESM-verdrag zullen stemmen.